Brüt Net Maaş Hesaplama: 2026 Güncel Oranlarla Tam Rehber
Brüt net maaş hesaplama, iş teklifini değerlendirmekten bordro kontrolüne kadar her çalışanın bilmesi gereken temel bir işlem. 2026 yılında brüt asgari ücret 33.030 TL iken elde kalan net tutar 28.075,50 TL. Peki 50.000, 80.000 veya 120.000 TL brüt maaşlarda bu hesap nasıl değişiyor?
Cevap basit gibi görünse de gerçekte oldukça karmaşık. Çünkü gelir vergisi kümülatif hesaplanır: yılın hangi ayında olduğunuz, o ana kadarki toplam gelir vergisi matrahınız ve dolayısıyla hangi vergi diliminde olduğunuz sonucu doğrudan etkiler. Ocak ayında elinize geçen net maaş ile Aralık ayında elinize geçen net maaş arasında ciddi farklar oluşabilir.
Bu rehberde brütten nete geçiş adımlarını, 2026 güncel vergi dilimlerini, SGK kesintilerini ve asgari ücret istisnasını kalem kalem açıklıyoruz.
Brütten Nete Geçiş: Adım Adım Kesinti Sırası
Brüt maaştan net maaşa ulaşmak için sırasıyla şu kesintiler yapılır:
Kesinti Sıralaması
| Adım | Kesinti Kalemi | Oran / Tutar |
|---|---|---|
| 1 | SGK İşçi Payı | Brüt × %14 |
| 2 | İşsizlik Sigortası İşçi Payı | Brüt × %1 |
| 3 | Gelir Vergisi Matrahı Hesaplama | Brüt - SGK - İşsizlik |
| 4 | Gelir Vergisi Hesaplama | Kümülatif dilime göre %15-%40 |
| 5 | Asgari Ücret GV İstisnası | - 4.211,33 TL (sabit) |
| 6 | Damga Vergisi | Brüt × ‰7,59 |
| 7 | Asgari Ücret DV İstisnası | - 250,80 TL (sabit) |
| 8 | Net Maaş | Brüt - Tüm Kesintiler + İstisnalar |
Kritik nokta: SGK primi tavanı 2026 yılında 247.725 TL. Bu tutarın üzerindeki brüt maaşlarda SGK primi tavan tutar üzerinden hesaplanır. Örneğin 300.000 TL brüt maaş alıyorsanız, SGK primine esas kazanç 247.725 TL olarak alınır.
Formül şeklinde yazarsak:
Net Maaş = Brüt - (Brüt × 0,15) - GV + GV_İstisna - DV + DV_İstisna
Ancak buradaki GV (Gelir Vergisi) kümülatif olduğu için her ay farklı hesaplanır. Bu yüzden elle hesaplama yerine aracımızı kullanmanızı öneriyoruz.
2026 Gelir Vergisi Dilimleri: Ücret Gelirleri Tarifesi
332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlenen 2026 yılı ücret gelirlerine uygulanan kümülatif gelir vergisi tarifesi:
| Kümülatif Matrah Aralığı | Vergi Oranı | Hangi Maaş Seviyesi? |
|---|---|---|
| 0 – 190.000 TL | %15 | Aylık ~28.000 TL matrah → ilk 6-7 ay |
| 190.000 – 400.000 TL | %20 | Orta gelir grubu, yılın 2. yarısı |
| 400.000 – 1.500.000 TL | %27 | Aylık ~50.000+ TL brüt |
| 1.500.000 – 5.300.000 TL | %35 | Üst düzey yönetici |
| 5.300.000 TL üzeri | %40 | C-level |
Dikkat: Bu oranlar ücret gelirlerine özeldir. Serbest meslek kazançları ve diğer gelir türleri için farklı dilimler geçerlidir. Serbest meslek makbuzu hesabı için serbest meslek makbuzu hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Neden bu kadar önemli? Aynı brüt maaşı alan iki çalışandan biri Ocak ayında, diğeri Temmuz ayında işe başlamışsa net maaşları farklı olur. Çünkü kümülatif matrah farklı hızda birikir.
Örnek Bordro Hesaplamaları: Farklı Brüt Maaş Seviyeleri
Ocak ayı itibariyle farklı brüt maaşlarda net maaş ve işveren maliyeti karşılaştırması (diğer sektörler, 2 puan SGK indirimi):
| Brüt Maaş | SGK + İşsizlik (%15) | GV Matrahı | GV (%15) - İstisna | Net Maaş | İşveren Maliyeti |
|---|---|---|---|---|---|
| 33.030 TL (Asgari) | 4.955 TL | 28.076 TL | 0 TL | 28.076 TL | 40.214 TL |
| 50.000 TL | 7.500 TL | 42.500 TL | 2.164 TL | 39.957 TL | 60.875 TL |
| 80.000 TL | 12.000 TL | 68.000 TL | 5.989 TL | 61.402 TL | 97.400 TL |
| 120.000 TL | 18.000 TL | 102.000 TL | 11.089 TL | 90.052 TL | 146.100 TL |
| 200.000 TL | 30.000 TL | 170.000 TL | 21.289 TL | 147.193 TL | 243.500 TL |
Bu tablodaki önemli gözlem: brüt maaş arttıkça vergi yükü oransal olarak artar. 33.030 TL brütte vergi yükü sıfırken, 200.000 TL brütte eline geçen oran %73,6. İşveren maliyet hesaplama aracımızla tam maliyet detayını görebilirsiniz.
Yıl İçinde Net Maaş Neden Düşer? Dilim Geçişi Etkisi
Çalışanlardan sıkça duyulan şikayet: "Aynı brüt maaşı alıyorum ama yılın sonlarında elimde daha az kalıyor." Bu durum tamamen doğal ve yasaldır.
Gelir vergisi kümülatif hesaplanır. Her ay eklenen gelir vergisi matrahı birikir. Bu birikmiş matrah üst vergi dilimlerine geçtikçe o aydaki vergi oranı yükselir. Asgari ücret istisnası sabit kaldığı için fark doğrudan net maaşı etkiler.
Örnek: 60.000 TL brüt maaş alan bir çalışanda aylık GV matrahı yaklaşık 51.000 TL. Bu çalışanın dilim geçişleri:
- Ocak-Mart: Kümülatif matrah 153.000 TL → %15 dilimi → En yüksek net maaş
- Nisan: Kümülatif matrah 204.000 TL → %15'ten %20'ye geçiş
- Nisan-Temmuz: %20 dilimi → Net maaş ~2.550 TL düşer
- Ağustos: Kümülatif matrah 408.000 TL → %27 geçişi → Net maaş daha da düşer
Bu yüzden "yıllık net maaş" kavramı brüt maaştan daha anlamlıdır. Gelir vergisi hesaplama aracımızla tam yıllık projeksiyonunuzu görebilirsiniz.
Asgari Ücret İstisnası ve Engelli İndirimi
7349 sayılı Kanun kapsamındaki asgari ücret GV ve DV istisnası her çalışana uygulanır — sadece asgari ücretlilere değil. İstisna tutarı sabit: aylık 4.211,33 TL GV istisnası + 250,80 TL DV istisnası.
Engelli çalışanlar için ek bir indirim daha var. Engelli vergi indirimi, gelir vergisi matrahından düşülür:
| Engel Derecesi | Aylık İndirim (2026) | Çalışma Gücü Kaybı |
|---|---|---|
| 1. Derece | 7.200 TL | %80 ve üzeri |
| 2. Derece | 4.000 TL | %60-%79 |
| 3. Derece | 1.800 TL | %40-%59 |
Bu indirimler kümülatif değildir — her ay sabit tutarda uygulanır. Engelli indirimi ile asgari ücret istisnası aynı anda uygulanabilir. Detaylı bordro hesaplaması ve kıdem tazminatı etkisi için kıdem tazminatı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.